Barbara Walendowska
Biografia
Barbara Walendowska urodziła się 27 czerwca 1939 r. w Jarocinie w zamożnej rodzinie kupieckiej o patriotycznych tradycjach. Była córką Stanisława i Zofii z d. Hausmann. W 1957 r. ukończyła Liceum Ogólnokształcące im. Tadeusza Kościuszki w Jarocinie i zdała maturę. Bez powodzenia starała się o przyjęcie na Wydział Prawa na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu; rok później podjęła studia na etnografii i w październiku 1958 r. została studentką Katedry Etnografii UAM, którą kierował wówczas prof. Józef Burszta. Brała również udział w wykopaliskach archeologicznych. Studia na etnografii ukończyła w 1963 r.
W 1964 r. wyszła za mąż za Bogusława Zapędowskiego, archeologa i historyka. W 1967 r. urodził się ich syn Michał; w 1974 r. Walendowska się rozwiodła. Do 1980 r. należała do PZPR, później wstąpiła do NSZZ Solidarność.
Po ukończeniu studiów Barbara Walendowska pracowała w Katedrze Etnografii UAM, a następnie jako badaczka zajęła się problematyką Wysp Antyli i afrokaraibskimi religiami synkretytycznymi. Jej praca koncentrowała się na przekształceniach wierzeń w wyniku podboju i chrystianizacji oraz na etnoreligioznawstwie i etnohistorii. Jej pierwszą monografią była praca magisterska dotycząca problemu pigmejskiego w literaturze etnograficznej, a obroniona w 1963 r. dysertacja dotyczyła ludów niskorosłych. W 1965 r. ukazała się monografia Problem Pigmejów afrykańskich w literaturze etnograficznej XIX i XX wieku.
Dzięki pracy pod kierunkiem prof. Marii Frankowskiej obroniła w 1971 r. doktorat Elementy afrykańskie w religiach synkretycznych Antyli na przykładzie haitańskiego kultu "Vodu". Rozprawa ta została wyróżniona Nagrodą Polskiego Komitetu Solidarności z Narodami Azji i Afryki (1973). W 1978 r. ukazała się drukiem zmieniona wersja tej pracy Afrochrześcijańskie religie Antyli.
W latach 1980–1990 Walendowska uczestniczyła w działaniach kierowanej przez prof. Marię Frankowską grupy amerykanistów, współpracowała z poznańską Pracownią Etnologiczną IHKMPAN oraz uczestniczyła w organizacji Ogólnopolskich Seminariów Amerykanistycznych. Była także członkiem Polskiego Towarzystwa Studiów Latynoamerykanistycznych, Komisji Amerykanistycznej i Komisji Etnologii Religioznawczej przy Komitecie Nauk Etnologicznych PAN. W latach 1963–1990 należała do oddziału poznańskiego PTL, od 1966 r. była członkiem zarządu Sekcji Amerykanistycznej PTL, zorganizowanej i kierowanej przez prof. Marię Frankowską. W swej pracy naukowej podjęła także próbę krytycznego opracowania dziejów wątków religioznawczych w teoriach etnologicznych XIX i XX wieku.
W latach 80. Barbara Walendowska uczestniczyła w realizowanych w Instytucie Etnologii i Antropologii Kulturowej UAM międzyresortowych programach badawczych oraz pierwszych programach europejskich (program "Cult"), kontynuując problematykę etnoreligioznawczą. Tym razem podjęła jednak badania rodzimych obszarów, zajmując się przemianami religijności i obyczajowości rodzinnej mieszkańców polskiej wsi.
Jako wykładowczyni akademicka Barbara Walendowska prowadziła różnorodne zajęcia zarówno dla studentów etnologii, jak i dyscyplin pokrewnych: archeologii, socjologii, historii. Wykładała przedmioty takie jak: etnografia społeczeństw plemiennych czy etnoreligioznawstwo, a także metodyka badań terenowych i etnografia Polski. Z uwagi na zdolności plastyczne prowadziła zajęcia z rysunku i pomiaru etnograficznego, ucząc studentów graficznego dokumentowania artefaktów znajdujących w terenie. Uczestniczyła jako instruktorka w Międzyuczelnianych Obozach Etnograficznych organizowanych przez Katedrę Etnografii Uniwersytetu Warszawskiego. Wiele czasu poświęcała też studentom jako opiekunka kolejnych roczników. Jej zaangażowanie dydaktyczne zostało docenione: w 1979 r. otrzymała Nagrodę Ministerstwa Nauki, Szkolnictwa Wyższego i Techniki, a w 1980 r. Nagrodę Rektora UAM.
Wypromowała i opublikowała prace z zakresu pigmejów afrykańskich i afrochrześcijańskich religii Antyli, a także prace o analizie religii w kontekście wsi polskiej oraz religioznawczych przemyśleń w słownictwie etnologicznym.
Barbara Walendowska zmarła 3 maja 2006 r. w Poznaniu. Została pochowana na cmentarzu Miłostowie.